Stalowa Wola | Muzeum Kierownictwa Dywersji Armii Krajowej (w organizacji)

26 lipca 1968 r. w Berlinie skazany został kat Podkarpacia – volksdeutsch Rudolf Zimmermann

Volksdeutsch Rudolf Zimmermann urodził się na dzisiejszym Podkarpaciu. Po niemieckiej agresji na Polskę wstąpił do Gestapo i został gorliwym funkcjonariuszem Niemców. W czasie okupacji dokonał licznych zbrodni na polskiej i żydowskiej ludności m.in. w Mielcu i Stalowej Woli. Kedyw Armii Krajowej Obwodu Nisko-Stalowa Wola pod dowództwem Stanisława Bełżyńskiego ps. „Kret” trzykrotnie próbował go zlikwidować, niestety wszystkie akcje się nie powiodły.

Końcem lipca 1944 r. Niemcy rozpoczęli odwrót ze Stalowej Woli

Niemcy odnosząc klęskę na wschodnim froncie z nacierającymi od wschodu wojskami sowieckiej Armii Czerwonej, rozpoczęli końcem lipca 1944 r. rabować zakłady zbrojeniowe „Stahlwerke Braunschweig GmbH - Werk Stalowa Wola” (okupowane Zakłady Południowe COP). Niemcy na szybko rozpoczęli demontaż maszyn i wyposażenia nowoczesnych Zakładów Południowych (COP) otwartych zaledwie miesiąc przed niemiecką agresją na Polskę. Choć niemiecka okupacja Stalowej Woli zmierzała ku końcowi, Niemcy nie przestawali polować na żołnierzy polskiego ruchu oporu do samego końca okupacji.

21 lipca 1942 r. Niemcy przeprowadzili akcję likwidacji ostatnich Żydów w Rozwadowie

Latem 1942 roku na terenie okupowanej Polski Niemcy przystąpili do realizacji akcji „Reinhardt”, stanowiącej główny etap „ostatecznego rozwiązania kwestii żydowskiej” (niem. Endlösung der Judenfrage) w Generalnym Gubernatorstwie. Jej celem była zagłada ludności żydowskiej poprzez deportacje do specjalnie utworzonych obozów zagłady w Bełżcu, Sobiborze i Treblince.

16 lipca 1911 r. urodził się ppor. Stanisław Bełżyński ps. „Kret” – bohaterski dowódca Kedywu AK Obwodu Nisko–Stalowa Wola

Był żołnierzem Wojska Polskiego II RP, z którym walczył w obronie Warszawy we wrześniu '39 r. W czasie niemieckiej okupacji był aresztowany i przewieziony pierwszym transportem do KL Auschwitz, z którego udało mu się wydostać. W '43 r. został dowódcą Kedywu Armii Krajowej Obwodu Nisko-Stalowa Wola. Zginął w maju 1944 r. bohaterską śmiercią osłaniając swoich żołnierzy podczas niemieckiej obławy na tajną bazę Kedywu w Rozwadowie.

12 lipca 1919 r. urodził się Zdzisław Szumbarski ps. „Kali” – żołnierz AK i NOW

W czasie niemieckiej okupacji był pracownikiem niemieckich zakładów zbrojeniowych w Stalowej Woli i żołnierzem Korpusu Zachodniego Armii Krajowej. Później został partyzantem oddziału NOW-AK „Ojca Jana” Franciszka Przysiężniaka. Zginął w niemieckiej obławie w grudniu 1943 roku.

11 lipca 1945 r. sowiecka NKWD wraz z LWP rozbili oddział NZW „Tarzana” Tadeusza Gajdy

Zaskoczeni przez sowieckie NKWD i Ludowe Wojsko Polskie (LWP) żołnierze „Tarzana” podjęli próbę obrony. Z obławy na oddział udało się wydostać 18 partyzantom, 22 zostało aresztowanych. Sam „Tarzan” uniknął aresztowania, gdyż kilka godzin wcześniej udał się na spotkanie z oficerami zgrupowania mjr. Hieronima Dekutowskiego „Zapory”.

8 lipca 1944 r. zginął Zygmunt Kajzer ps. „Mały” – dowódca patrolu Kedywu AK Obwodu Nisko-Stalowa Wola

Był młodszym bratem znanej przed wojną aktorki filmowej Zofii Kajzer-Kasprzyckiej i szwagrem ministra spraw wojskowych gen. Tadeusza Kasprzyckiego. Przed wojną przybył z rodziną do Stalowej Woli, gdzie w czasie niemieckiej okupacji został żołnierzem ZWZ i później AK. Po powołaniu Kierownictwa Dywersji (Kedyw) AK mianowany został dowódcą patrolu dywersyjnego Kedywu. Zginął w niemieckiej obławie walcząc o wolną Polskę.