4 marca 1944 r. grupa Kedywu AK Rozwadów, przeprowadziła akcję zdobycia broni na terenie Przeworska.

Dawny Przeworsk (fot. U.M. Przeworsk)

Fundacja KEDYW

„Cichociemny” Stanis┼éaw So┼étys ps. „Sowa”, „W├│jt” – dow├│dca Kedywu.

Plan zdobycia broni narodzi┼é si─Ö 29 lutego, w├│wczas do oficera dywersji obwodu ni┼╝a┼äsko-stalowowolskiego AK ÔÇ×NiwaÔÇŁ ÔÇô Stanis┼éawa So┼étysa, dotar┼éa wiadomo┼Ť─ç ze specjalnej kom├│rki informacyjnej. Tre┼Ť─ç g┼éosi┼éa, ┼╝e na terenie ÔÇ×miasta Pstr─ůgaÔÇŁ (krpyt. Przeworsk – przyp. red.), ÔÇ×Inspektoratu ParkuÔÇŁ (krypt. inspt. Przemy┼Ťl) jest mo┼╝liwo┼Ť─ç zdobycia pistoletu maszynowego od Niemca ÔÇô kierownika warsztat├│w napraw samochodowych. Meldunek posiada┼é r├│wnie┼╝ stwierdzenie, ┼╝e akcja mo┼╝e by─ç przeprowadzona ÔÇ×po cichuÔÇŁ, tzn. bez u┼╝ycia broni.

Sk─ůd w og├│le taki pomys┼é, ┼╝eby przeprowadzona akcja by┼éa tak odlegle ulokowana poza Stalow─ů Wol─ů? Przyczyna jest jedna i oczywista, brak wystarczaj─ůcej ilo┼Ťci broni w oddziale. Dlatego te┼╝ So┼étys podj─ů┼é decyzj─Ö o wys┼éaniu do Przeworska grupy sk┼éadaj─ůcej si─Ö z pi─Öciu ┼╝o┼énierzy Kedywu AK Rozwad├│w. Jak pokaza┼é czas, by┼é to ostatni rozkaz tego dow├│dcy na ÔÇ×G├│rceÔÇŁ (krpyt. Kedyw Rozwad├│w). Bowiem, akcja zorganizowana niejako ÔÇ×na dzikoÔÇŁ pozbawi┼éa go tej funkcji.

┼Üledztwo w tej sprawie prowadzone by┼éo przez Zenona Sobot─Ö ps. ÔÇ×┼ÜwidaÔÇŁ ÔÇô oficera dywersji podokr─Ögu Rzesz├│w. W├│wczas w swoich zeznaniach z 6 marca 1944r. So┼étys zezna┼é:

ÔÇ×O maj─ůcej si─Ö odby─ç akcji nie zawiadamia┼éem zainteresowanego Inspektoratu Parku, za po┼Ťrednictwem swoich prze┼éo┼╝onych, z uwagi na kr├│tki okres czasu, jaki pozostawa┼é do terminu wypadu, z drugiej strony liczy┼éem si─Ö z du┼╝ym prawdopodobie┼ästwem, ┼╝e zg┼éaszaj─ůc Inspektoratowi Parku o maj─ůcej si─Ö odby─ç akcji, sceduj─Ö tym samym maj─ůc─ů si─Ö zdoby─ç bro┼ä na patrole Parku. W za┼éo┼╝eniu akcji brano pod uwag─Ö du┼╝e prawdopodobie┼ästwo przeprowadzenia wypadu ÔÇ×na cichoÔÇŁ, bez u┼╝ycia broni. W czasie akcji, w kt├│rej wzi─ů┼é udzia┼é zesp├│┼é w sk┼éadzie „Kret”┬á(Stanis┼éaw Be┼é┼╝y┼äski) + czterech, wywi─ůza┼éa si─Ö z zaatakowanym Niemcem walka, przy czym w obronie w┼éasnej „Kret” odda┼é jeden strza┼é, za┼Ť cz┼éonek zespo┼éu „Bystry”┬á(Ryszard ┼Üli┼╝y┼äski) ÔÇô trzy strza┼éy. Na skutek odniesionych ran zaatakowany Niemiec zmar┼é w dniu 4 lub 5 marca.ÔÇŁ

 

┬ęFundacja KEDYW

Zenon Sobota ps. „┼Üwida”

Po akcji na Stanis┼éawa So┼étysa ps. ÔÇ×SowaÔÇŁ, ÔÇ×W├│jtÔÇŁ┬áÔÇô na┼éo┼╝ona zosta┼éa nagana, konsekwencj─ů czego dow├│dca ÔÇ×G├│rkiÔÇŁ odwo┼éany zosta┼é z tego stanowiska i przeniesiony do mieleckiego Kedywu AK (Obw├│d ÔÇ×MlekoÔÇŁ). G┼é├│wnym oskar┼╝eniem do wydarze┼ä z 4 marca 1944r. by┼éo: przeprowadzenie akcji na terenie innego Inspektoratu, oraz mog─ůce si─Ö pojawi─ç ze strony Niemc├│w represje na ludno┼Ťci cywilnej. So┼étysowi nie pom├│g┼é fakt, i┼╝ bro┼ä uda┼éo si─Ö zdoby─ç.


„Cichociemny” Stanis┼éaw So┼étys ps. „Sowa”, „W├│jt” – ┬ádow├│dca Kedywu AK Rozwad├│w


MF

zr├│d┼éa: ÔÇ×Brunatne lataÔÇŁ ÔÇô Dionizy Garbacz, 2009, nekropole.pl